تقاطع پرخطر تقاضا در بازارهای چین و آمریکا
فشارهای نظارتی و تعرفهای از یک سو و رقابت شدید میان برندهای داخلی و خارجی از سوی دیگر، شرایطی را ایجاد کرده که هر اشتباه میتواند منجر به کاهش سهم بازار یا حتی خروج از رقابت شود. در این میان، سیاستهای جدید دولت چین در زمینه کنترل قیمتها، حمایت از تولید داخلی و مدیریت واردات، فضایی جدید را به وجود آورده که برندهای خارجی ناچار به انطباق با آن هستند. این تغییرات بهویژه برای برندهایی که سالها بر روی تصویر لوکس یا پریمیوم خود در چین سرمایهگذاری کردهاند، چالشهای جدیدی را به همراه داشته است. کاهش اعتماد مصرفکنندگان، رقابت شدید میان برندهای چینی با فناوریهای پیشرفته، قیمتهای تهاجمی و فشار برای حفظ سودآوری در بازاری که بهسرعت در حال تغییر است، از جمله عواملی هستند که تصمیمگیری را دشوارتر کردهاند.
در کنار این تحولات، رفتار مصرفکنندگان چینی نیز دچار تغییرات قابل توجهی شده است. خریداران امروز بیش از پیش به ارزش خرید، امکانات دیجیتال، خدمات پس از فروش و قیمت حساس هستند و این به این معناست که برندهای خارجی باید راهی برای حفظ جایگاه خود در برابر رقبایی پیدا کنند که با سرعت و انعطاف بیشتری عمل میکنند.
در چنین شرایطی، هر تغییر قیمتی، هر کمپین فروش و هر تصمیم استراتژیک میتواند پیامدهای گستردهای به همراه داشته باشد؛ نهتنها در چین، بلکه در بازارهای دیگر که تحت تأثیر این تحولات قرار میگیرند. این فضای پیچیده و چندلایه، اکنون زمینهای فراهم کرده تا تصمیمات جدید خودروسازان در چین، بهویژه برندهای اروپایی، اهمیت بیشتری پیدا کند و توجهها را به پیامدهای کوتاهمدت و بلندمدت آنها جلب کند.
جگوار-لندروور در حال حاضر با دو چالش کاملاً متفاوت در دو سوی جهان مواجه است؛ چالشهایی که نشان میدهد این برند بریتانیایی هنوز نتوانسته است مسیر روشنی میان آینده برقی و واقعیت بازار پیدا کند. در ایالات متحده، این شرکت تأیید کرده که نسل جدید Baby دیفندر دوباره مهندسی میشود تا پیشرانههای هیبریدی را در خود جای دهد؛ تصمیمی که بهطور مستقیم ناشی از کندی رشد تقاضا برای خودروهای تمامبرقی در بازاری است که هنوز به موتورهای بنزینی علاقه دارد. اما در چین، گروه جگوار-لندروور با مشکلی کاملاً متفاوت دستوپنجه نرم میکند: فروش SUV های بنزینی تنها با تخفیفهای سنگین ممکن شده است. این مسأله نهتنها فشار بازار چین بر خودروهای احتراقی را نمایان میکند، بلکه نشان میدهد برندهای خارجی برای حفظ جایگاه خود در برابر موج خودروهای برقی و هیبریدی چینی، ناچار به اتخاذ سیاستهای فروش تهاجمی شدهاند.
سرنوشت اوووک در چین تنها یک نمونه از روندی گستردهتر است. دادههای موجود نشان میدهد تخفیف روی خودروهای بنزینی از ژانویه تا می ۲۰۲۶ بهطور چشمگیری افزایش یافته؛ زیرا نمایندگیها برای خالیکردن موجودی خود با دشواری روبهرو هستند. در مقابل، خودروهای برقی و هیبریدهای شارژی وضعیت بسیار بهتری دارند؛ نشانهای روشن از اینکه مصرفکنندگان چینی با سرعتی کمسابقه به سمت خودروهای برقی حرکت کردهاند. این تغییر رفتار، فشار بیشتری بر مدلهای احتراقی وارد کرده و شکاف میان تقاضای دو گروه را هر ماه عمیقتر میکند. این فشار در بازار دستدوم حتی شدیدتر است. با افزایش تعداد رانندگانی که خودروهای بنزینی خود را با مدلهای برقی جایگزین میکنند، ارزش فروش مجدد خودروهای درونسوز سقوط کرده و چرخهای معیوب ایجاد شده است: افت قیمتها باعث نگرانی خریداران میشود و همین نگرانی، تقاضا برای خودروهای بنزینی را همچنان کاهش میدهد. طبق گزارش «بلومبرگ»، تنها در ماه می میانگین قیمت معامله خودروهای احتراقی ۱۹ درصد افت کرده و یک خودرو سهساله اکنون تنها ۳۸ درصد از ارزش اولیه خود را حفظ میکند؛ درحالی که این رقم در سال ۲۰۲۳ حدود ۶۰ درصد بود. این روندها نشان میدهد بازار چین نهتنها در حال فاصله گرفتن از خودروهای بنزینی است، بلکه با سرعتی بسیار بیشتر از پیشبینیها در حال ایجاد فشار ساختاری بر برندهای خارجی است؛ فشارهایی که اکنون جگوار-لندروور را مجبور کرده برای فروش محصولات احتراقی خود به تخفیفهای سنگین متوسل شود.
تضاد میان دو خبری که گروه جگوار-لندروور در همان روز منتشر کرد، تصویری روشن از چالش جهانی این شرکت ارائه میدهد. خودروساز بریتانیایی اعلام کرد که دیفندر کامپکت جدید (و همچنین مدلهای آینده مبتنی بر پلتفرم EMA که انتظار میرود نسل بعدی ولار و اوووک را شامل شوند) اکنون قرار است با گزینه هیبرید کامل عرضه شوند؛ درحالی که این خودروها در ابتدا بهعنوان محصولات تمامبرقی طراحی شده بودند. این تغییر مسیر، بهوضوح تحتتأثیر فروش ناامیدکننده برقیها در آمریکاست؛ بازاری که اکنون بزرگترین بازار گروه جگوار-لندروور محسوب میشود. درحالی که خریداران چینی با سرعتی چشمگیر در حال کنار گذاشتن موتورهای احتراقی هستند، بخش قابلتوجهی از مشتریان آمریکایی همچنان نسبت به گذار کامل به خودروهای برقی در تردید به سر میبرند. این دو روند کاملاً متضاد، فشار سنگینی بر استراتژی جهانی گروه جگوار-لندروور وارد کرده است. این وضعیت نمونهای دقیق از چالشی است که همه خودروسازان جهانی با آن روبهرو هستند. اگر یک شرکت بیش از حد روی تولید خودروهای برقی سرمایهگذاری کند، ممکن است در آمریکا بخش مهمی از فروش بالقوه را از دست بدهد. اگر بیش از حد روی خودروهای بنزینی تمرکز کند، احتمال دارد در چین مجبور شود قیمتها را بهشدت کاهش دهد تا بتواند موجودی را تکان دهد. برای برندهایی مانند گروه جگوار-لندروور، عبور از این شکاف نهتنها پیچیده و پرهزینه است، بلکه سرشار از ریسکهایی است که میتواند آینده حضور آنها در دو بازار کلیدی جهان را تحتتأثیر قرار دهد.
