لیزینگها؛ قهرمانان نجات بازار حملونقل
صنعت خودروهای تجاری در سطح جهانی در سال ۲۰۲۶ به وضعیتی رسیده که نه میتوان آن را کاملاً رکودی دانست و نه بهطور کامل رونقیافته. بازار کامیونها و کشندهها پس از مواجهه با بحرانهای زنجیره تأمین، افزایش نرخ بهره، رکود در حملونقل و نوسانات اقتصادی، اکنون وارد مرحلهای از بازتعریف شده است؛ مرحلهای که در آن شرکتهای لیزینگ نقش تعیینکنندهای در فروش خودروهای سنگین ایفا میکنند.
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری موتورمگ، بررسی وضعیت بازارهای اصلی جهان نشان میدهد که فروش کامیون و کشنده در آمریکای شمالی، اروپا و آسیا با روندهای متفاوتی همراه است. در حالی که برخی مناطق نشانههایی از بازگشت تقاضا را تجربه میکنند، دیگر مناطق همچنان با احتیاط نسبت به سرمایهگذاری در ناوگان جدید عمل میکنند. در این میان، شرکتهای لیزینگ و تأمین مالی به بازیگران اصلی بازار تبدیل شدهاند و بخش مهمی از فروش خودروهای سنگین از طریق قراردادهای اجاره بلندمدت و لیزینگ عملیاتی انجام میشود.
بازار آمریکا؛ بهبود تدریجی پس از دو سال سخت
آمریکای شمالی همچنان بهعنوان بزرگترین بازار کامیونهای سنگین جهان شناخته میشود. با این حال، صنعت حملونقل جادهای این منطقه طی دو سال گذشته تحت تأثیر کاهش حجم بار، افت نرخ کرایه حمل و افزایش هزینههای عملیاتی قرار داشته است.
گزارشهای تحلیلی نشان میدهد که فروش کامیونهای کلاس ۸ در آمریکا هنوز به سطح ایدهآل نرسیده و بسیاری از ناوگانها خریدهای خود را به تعویق انداختهاند. سودآوری پایین شرکتهای حملونقل موجب شده که تقاضا برای خودروهای جدید کمتر از ظرفیت واقعی بازار باشد. با این حال، از ابتدای سال ۲۰۲۶ نشانههایی از بهبود مشاهده شده و نرخ حمل بار و سفارشهای جدید روند افزایشی به خود گرفته است.
تحلیلگران بر این باورند که بخش قابل توجهی از ناوگان آمریکا بهدلیل فرسودگی نیازمند جایگزینی است. بسیاری از کامیونهایی که در دوران بحران تأمین قطعات و کمبود تراشه امکان نوسازی نداشتند، اکنون به سن بازنشستگی نزدیک شدهاند. این موضوع زمینهساز افزایش سفارشها در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ شده است.
اروپا؛ بازار در مسیر احیا
بازار کامیون اروپا نیز پس از چند سال افت تقاضا بهتدریج در حال بازیابی است. افزایش هزینههای نگهداری ناوگانهای قدیمی، مقررات سختگیرانه زیستمحیطی و مالیاتهای مرتبط با انتشار آلایندهها موجب شده که شرکتهای حملونقل به سمت نوسازی ناوگان حرکت کنند.
برآوردها نشان میدهد که تعداد کامیونهای سنگین تحویلی در اروپا طی سال جاری نسبت به سال گذشته افزایش خواهد یافت. با این حال، رشد بازار بیشتر ناشی از جایگزینی خودروهای فرسوده است و نه توسعه ظرفیت ناوگان. در واقع، شرکتهای حملونقل اروپایی همچنان نسبت به آینده اقتصاد و حجم تجارت جهانی محتاط هستند.
شرکتهای بزرگی مانند Daimler Truck و Volvo Group نیز اعلام کردهاند که سفارشهای جدید نسبت به سال گذشته بهبود یافته، اما همچنان عوامل ژئوپلیتیکی و تجاری بر تصمیم مشتریان تأثیرگذار است.
چین؛ موتور محرک بازار جهانی
در حالی که بازارهای غربی با احتیاط حرکت میکنند، چین همچنان بهعنوان مهمترین محرک رشد صنعت خودروهای سنگین جهان شناخته میشود. دولت چین برنامه گستردهای برای برقیسازی ناوگان حملونقل تدوین کرده و هدفگذاریهای جدیدی برای افزایش سهم کامیونهای برقی ارائه داده است.
فروش کامیونهای برقی سنگین در چین طی سالهای اخیر رشد چشمگیری داشته و اکنون بخش قابل توجهی از بازار را در اختیار گرفته است. توسعه زیرساختهای شارژ، حمایتهای دولتی و کاهش هزینه باتریها سبب شده که بسیاری از شرکتهای حملونقل چینی به سمت خودروهای برقی حرکت کنند.
این روند نه تنها بازار داخلی چین را متحول کرده بلکه رقابت جدیدی را برای خودروسازان اروپایی و آمریکایی به وجود آورده است. بسیاری از تولیدکنندگان چینی اکنون به دنبال صادرات کامیونهای برقی به بازارهای بینالمللی هستند.
چرا لیزینگها اهمیت پیدا کردهاند؟
شاید مهمترین تحول بازار خودروهای سنگین در سال ۲۰۲۶، افزایش نقش شرکتهای لیزینگ باشد. بالا بودن قیمت کامیونها، نرخهای بهره، هزینههای نگهداری و عدمقطعیت اقتصادی موجب شده که بسیاری از شرکتهای حملونقل تمایلی به خرید نقدی یا حتی خرید اقساطی سنتی نداشته باشند.
در چنین شرایطی، شرکتهای لیزینگ با ارائه مدلهای متنوع مالی، امکان دسترسی ناوگانها به خودروهای جدید را فراهم کردهاند. در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، بیش از نیمی از کامیونهای جدید از طریق قراردادهای لیزینگ یا اجاره عملیاتی وارد ناوگان میشوند. لیزینگ در سال ۲۰۲۶ چند اقدام مهم را در دستور کار قرار داده است. نخستین اقدام، کاهش سرمایهگذاریهای پرریسک و مدیریت محتاطانه توسعه ناوگان است.
بسیاری از شرکتهای لیزینگ به جای خرید گسترده خودروهای جدید، سرمایهگذاری خود را متناسب با تقاضای بازار تنظیم میکنند تا از خواب سرمایه جلوگیری شود. دومین اقدام، توسعه قراردادهای بلندمدت است. این قراردادها به شرکتهای حملونقل امکان میدهد هزینههای خود را بهتر مدیریت کنند و در مقابل، شرکتهای لیزینگ نیز از درآمد پایدار برخوردار شوند. سومین اقدام، تمرکز بر خودروهای کممصرف و برقی است. بسیاری از شرکتهای لیزینگ معتقدند آینده بازار متعلق به کامیونهای برقی و کمآلاینده خواهد بود. از این رو، بخشی از سرمایهگذاریهای جدید به این حوزه اختصاص یافته است.
اجاره به جای مالکیت
یکی از مهمترین تغییرات رفتاری در صنعت حملونقل جهان، حرکت از مالکیت به سمت استفاده است. شرکتهای حملونقل بهجای خرید مستقیم کامیون، ترجیح میدهند از خدمات اجارهای استفاده کنند تا ریسک کاهش ارزش خودرو، هزینه تعمیرات و مشکلات فروش دستدوم را متحمل نشوند.
این موضوع باعث شده که درآمد بخش خدمات، اجاره و لیزینگ در بسیاری از شرکتهای فعال در حوزه خودروهای تجاری سریعتر از بخش فروش مستقیم رشد کند. حتی برخی خودروسازان بزرگ جهان نیز بهصورت مستقیم وارد بازار لیزینگ شدهاند و خدمات مالی اختصاصی ارائه میکنند.
آینده بازار در نیمه دوم ۲۰۲۶
پیشبینیها نشان میدهد که نیمه دوم سال ۲۰۲۶ برای صنعت خودروهای سنگین نسبت به دو سال گذشته شرایط بهتری خواهد داشت. کاهش ظرفیت مازاد در صنعت حملونقل، افزایش تدریجی نرخ کرایه حمل، نیاز به نوسازی ناوگان و نزدیک شدن استانداردهای آلایندگی جدید در برخی کشورها میتواند به افزایش سفارش کامیون و کشنده منجر شود.
با این حال، کارشناسان معتقدند که رشد بازار همچنان محتاطانه خواهد بود و خبری از جهشهای بزرگ فروش نخواهد بود. در چنین شرایطی، شرکتهای لیزینگ مهمترین ابزار حفظ جریان فروش خودروسازان خواهند بود؛ شرکتهایی که با تأمین مالی ناوگانها، عملاً نقش پل ارتباطی میان تولیدکنندگان خودروهای سنگین و مشتریان نهایی را برعهده گرفتهاند.
در مجموع میتوان گفت که بازار جهانی کامیون و کشنده در سال ۲۰۲۶ وارد دورهای از ثبات نسبی شده است. اگرچه رکود عمیق سالهای گذشته تا حد زیادی پشت سر گذاشته شده، اما شرکتهای حملونقل هنوز با احتیاط سرمایهگذاری میکنند. در این میان، لیزینگها با ارائه راهکارهای مالی متنوع، انعطافپذیر و کمریسک، به مهمترین محرک فروش خودروهای تجاری در جهان تبدیل شدهاند؛ روندی که بهنظر میرسد در سالهای آینده نیز ادامه داشته باشد.
